Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Türkiyede Yerleşik Kişi

Türkiyede Yerleşik Kişi 1986 yılında 40 şirketin hisse senedi ile başlayarak zamanla sayısı 100 şirketin hisse senedi ile sınırlanan Bileşik Endeks!in devamı niteliğindedir. Ulusal Pazar’da işlem gören, yatırım ortaklıkları hariç önceden belirlenmiş şartlar yanında sektörel temsil kabiliyeti de gözönünde bulundurularak seçilmiş hisse senetlerinden oluşmakta ve İMKB-30 hisse senetlerini otomatik olarak kapsamaktadır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Taban Fiyatı

Taban Fiyatı Sermaye artırımlarında artırılan sermayeyi temsil eden hisse senetleri ile mevcut hisselerin hissedarlarınca, halka arz edilmeyerek, doğrudan dışarıda yerleşik kişilere, kayıt öncesi belirlenmiş yurtiçinde yerleşik kişilere tahsisli olarak veya Borsa’nın ilgili pazarında toptan satışıdır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tahsisli Satış

Tahsisli Satış Devletin 1 yıl, anonim ortaklıkların en az 2 yıl ve daha uzun vadeyle, ödünç para bulmak amacıyla, itibari kıymetleri eşit ve ibareleri aynı olmak üzere çıkardıkları borç senetleridir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tahvil

Tahvil Borsa’da gerçekleştirilen işlemler sonucunda oluşan borç ve alacakların karşılıklı olarak tasfiye edilmesidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tahvil

Tahvil Borsa’da gerçekleştirilen işlemler sonucunda oluşan borç ve alacakların karşılıklı olarak tasfiye edilmesidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Takas

Takas Hisse senedinin kuponlarından oluşan kısmına verilen isimdir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Talon

Talon Şirket varlıklarının belirli bir süre içinde zorunlu satışı ile sağlanabilecek değerden tüm borçlar ödendikten sonra kalan miktarın, hisse senedi sayısına bölünmesi sonucu bulunan değerdir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tasfiye Değeri Likiditasyon Değeri

Tasfiye Değeri Likiditasyon Değeri Hisse senetlerinin bir seans içinde işlem görebileceği en yüksek fiyattır. Her hisse senedi için fiyat ve fiyat adımı gözönüne alınarak ayrı olarak hesaplanır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tavan Fiyatı

Tavan Fiyatı Toptan Eşya Fiyat Endeksidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• TEFE

TEFE Geçmişte piyasada oluşmuş çeşitli verilerin, bilgisayar ve grafikler yardımıyla geleceği tahmin etmede kullanıldığı bir değerleme yöntemidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Teknik Analiz

Teknik Analiz Alacağın devralınması.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Teknik Analiz

Teknik Analiz Alacağın devralınması.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Temellük

Temellük Borsa’da yapılan işlemler sonucunda, taahhütlerin gerektirdiği ödeme veya menkul kıymet teslimatlarının belirlenen süreler içinde gerçekleştirilmemesi sonucu oluşan durumdur.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Temerrüt

Temerrüt Ortaklıkların dönem içinde elde ettikleri kârdan mevcut ortakların pay alma hakkıdır. Sözkonusu hak, hisse senedine bağlı “Kâr Payı Kuponları” karşılığında ve ayrıca hisse senedi ibrazına gerek kalmaksızın kullandırılır. Borsa’da işlem gören şirketler kar payı dağıtmaları halinde nakit ve/veya hisse senedi şeklinde dağıtılabilir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Temerrüt Alım Satım

Temerrüt Alım Satım Temerrüt halinin Borsa Yönetim Kurulu’nun belirlediği süreyi doldurması halinde, sürenin bitimini takip eden ilk iş günü işlem konusu hisse senetlerinin temerrüde düşen üyenin pozisyonuna göre Hisse Senetleri Piyasası Müdürlüğü’nce elektronik ortamda ayrı hisse koduyla, cari fiyattan alım satımının yapılmasıdır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Temerrüt Alış Satışı

Temerrüt Alış Satışı Mahkemelerin, icra dairelerinin ve diğer resmi dairelerin Borsa’da yapılmasına gerek gördükleri menkul kıymet satım işlemlerinin yapıldığı pazardır

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Teminat

Teminat Vadeli işlemler piyasasında alınan pozisyonlar için yatırılmış bulunan teminatın sürdürme teminatı düzeyine gerilemesi vya daha altına düşmesi durumunda, yatırımcının teminatını başlangıç teminatı seviyesine çıkarması için borsa tarafından yapılan çağrıdır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Teminat Tamamlama Çağrısı

Teminat Tamamlama Çağrısı Alacağın Devredilmesi.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Temlik

Temlik Bir menkul kıymetin işlemin başlangıç valöründe alınıp, bitiş valöründe geri satılmasıdır (Menkul kıymetin geri satım vaadiyle alımı).

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Ters Repo

Ters Repo Borsa’da gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının doğruda, Borsa dışında gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının ise bu işlemlerin Borsa’ya bildirimi sonrasında Borsa kaydına alınması işlemidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tescil

Tescil Kayıtlı sermaye sistemine tabi anonim ortaklıklarda, sermaye artırımı işlemleri tamamlandıktan sonra sermaye artırımının tescili için, Sermaye Piyasası Kurulu’nca verilen ve ödenmiş hisse senedi tutarını gösteren belgedir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tescile Mesnet Belge

Tescile Mesnet Belge Borsa işlemlerinin takasında, tarafların, takasa olan borçlarını ödedikleri nisbette alacaklarının ödenmesi prensibidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Teslim Karşılığı Ödeme Prensibi

Teslim Karşılığı Ödeme Prensibi Organize bir borsa dışında yapılan işlemleri kapsayan gevşek ve gayriresmi nitelikteki borsa dışı piyasalardır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tezgah Üstü Piyasalar

Tezgah Üstü Piyasalar Alıcıları önceden belli olan veya olmayan, belli bir miktarın üzerindeki hisse senedi işlemlerinin Borsa’da güven ve şeffaflık ortamında organize bir piyasada gerçekleşmesini sağlayan pazardır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tezgah Üstü Piyasalar

Tezgah Üstü Piyasalar Alıcıları önceden belli olan veya olmayan, belli bir miktarın üzerindeki hisse senedi işlemlerinin Borsa’da güven ve şeffaflık ortamında organize bir piyasada gerçekleşmesini sağlayan pazardır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Toptan Satışlar Pazarı

Toptan Satışlar Pazarı Tahvil ve Bono Piyasası’nda işlem yapabilme limiti içerisindeki her bir kademedir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tranş

Tranş Tüketici fiyat endeksi

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• TÜFE

TÜFE Sermaye piyasası araçlarının, bedeli satışın başlamasından önce tam ve nakden ödenmek suretiyle tamamının satın alınarak halka satılacağının, satışı yapana karşı taahhüt edilmesidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Tümünü Yüklenim

Tümünü Yüklenim İlerideki bir tarihte teslimatı veya nakit uzlaşması yapılmak üzere herhangi ibr malın veya finansal aracın bugünden alım satımının yapıldığı piyasalardır. Türev piyasaların tanımı forward, futures ve opsiyon işlemlerinin tamamını içermektedir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Türev Piyasalar

Türev Piyasalar Yurt dışında işçi, serbest meslek ve müstakil iş sahipleri dahil Türkiye'de ikametgâh sahibi gerçek ve tüzel kişiler ile yerleşmek niyetiyle bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak 6 aydan fazla oturanlardır. (Dışarıda yerleşik kişilerden Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre bir sermaye tahsisi suretiyle Türkiye'de şube açmış olan veya bir şirkete katılmış veya şirket kurmuş gerçek ve tüzel kişiler yalnızca bu faaliyetleri dolayısıyla Türkiye'de yerleşik sayılırlar.)

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Türev Ürünler

Türev Ürünler Getirisi başka bir kıymetin getirisine bağlanmış, diğer bir deyişle başka bir kıymetin getirisinden türetilmiş mali araçlardır. Futures ve Opsiyon sözleşmeleri bu enstrümanlara örnektir. Bu tür enstrümanlar, döviz, faiz, altın gibi her türlü ürün üzerine yazılabilir. Böyle bir durumda, örneğin döviz üzerine yazılan bir opsiyon kontratında, opsiyon kontratının getirisi üzerine yazıldığı dövizin piyasadaki hareketine bağlı olacaktır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Uzun Pozisyon

Uzun Pozisyon Yatırım saikiyle, gelecekte fiyat artışı olacağı beklentisiyle bir finansal araca satın alma veya diğer herhangi bir şekilde sahip olunması ve bu finansal aracın portföyde bulundurulması durumunu ifade eder (Bir finansal aracın satın alınması anlamında kullanıldığı durumlar da mevcuttur).

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Ulusal 100 Endeksi

Ulusal 100 Endeksi Hisse Senetlerinin fiyatları ve her bir hisse senedinin; aynen saklamada bulunanlar hariç, Takasbank saklamasında bulunan hisse senedi sayısının toplam hisse senedi sayısına oranları, baz alınarak piyasa değeri ağırlıklı olarak hesaplanır ve hisse senetleri piyasasının genel bir göstergesidir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Ulusal 30 Endeksi

Ulusal 30 Endeksi Vadeli İşlemler Piyasası’nda kullanılmak üzere, yatırım ortaklıkları hariç Ulusal Pazar’da işlem gören şirketlerden önceden belirlenmiş şartlar yanında, piyasa değeri ve likiditesi yüksek olanlardan sektörel temsil kabiliyeti de gözönünde bulundurularak seçilen 30 hisse senedinden oluşan endekstir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Ulusal Pazar

Ulusal Pazar Borsa Yönetim Kurulu kararı ile pazarı açılmış, endekse dahil olan ve olmayan Borsa kotunda yer alan her şirket hisse senedi için alım satım işlemlerinin gerçekleştirildiği pazardır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Uluslararası Pazar

Uluslararası Pazar İMKB Uluslararası Menkul Kıymetler Serbest Bölgesi içinde “Serbest Bölgeler Mevzuatına” göre faaliyet gösterecek esas olarak eski Doğu Bloku Ülkeleri, Türk Cumhuriyetleri ve Orta Doğu ülkelerindeki şirketlere ait menkul kıymetlerin işlem göreceği pazardır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Uyuşmazlık Komitesi

Uyuşmazlık Komitesi Borsa işlemleri ile ilgili olarak; üyeler arasında veya üyeler ile müşterileri arasında çıkan uyuşmazlıkların idari yoldan çözülmesine yardımcı olan komitedir.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Uzlaşma Fiyatı

Uzlaşma Fiyatı Vadeli işlemler piyasasında pozisyon alan hesapların günlük kar/zarar ve teminat yükümlülüklerinin hesaplanmasında kullanılan fiyattır. Genelde seansın sonuna doğru oluşan fiyatların ortalaması şeklinde hesaplanır.

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Üye Temsilcisi

Üye Temsilcisi Borsa’da işlem yapma yetkisine sahip aracı kuruluş temsilcisidir

Cevap: Borsa Terimleri Sözlüğü
 

• Üçüncül Piyasa

Üçüncül Piyasa Tezgahüstü piyasalarda (OTC) yapılan işlemler, üçüncül piyasa işlemi olarak adlandırılır.