2Beğeni(ler)
Dünyanın En İyi Kahveleri
Dünyanın En İyi Kahveleri
Kahve bitkisi için en doğru koşulların Orta Amerika’da olduğu, bu nedenle de en lezzetli kahvenin bu bölgede yetiştiği ve üretildiği düşünülür. Fakat dünyada en az Kolombiya ya da Guatemala kahvesi kadar prestijli ve lezzetli kahvelere sahip bir dizi başka ülke daha vardır. Peki dünyanın en iyi kahveleri hangi ülkelerde yetiştirilir? Bu kahveler hangi özelliklere sahiptir? Kahve bitkisi yetiştirmek için gerekli koşullar nelerdir?
Kahve Hangi Ülkelerde Yetişir?
Sadece 80 ülkenin iklim koşulları kahve ağaçlarının ihtiyaçlarını karşılayabilen özelliklere sahiptir. Kahve ağaçlarının yetişmesi için ideal koşullar Ekvator çevresinde, 25. Kuzey Enlemi ile 30. Güney Enlemi arasındaki ülkelerde bulunur. Doğudan batıya bir kuşak oluşturan bu ülkeler ‘The Bean Belt (Kahve Kuşağı)’ olarak da anılır. Endüstriyel kahve üretimi ise sadece 50 ülkede yapılabilmektedir.
Kaç Tip Kahve Çekirdeği Vardır?
Çok sayıda ülkeden gelen birçok farklı kahvenin espressodan latteye, farklı şekillerde pişirilmesi sizi yanıltmasın. Zira dünyada sadece üç temel kahve çekirdeği üretilir: Arabica, Robusta ve Liberica.
Arabica kahve çekirdeği yüksek yerlerde zengin bir toprak yapısında yetişir. Dünya kahve talebinin yüzde 80’i bu çekirdekten sağlanır. Kafein oranı daha düşüktür, aromatiktir.
Robusta daha sıcak havaları tercih eder ve daha alçak yerlerde yetişebilir. Arabica çekirdeğine kıyasla yüzde 2.5 oranında daha fazla kafein içerir. Asit oranı düşüktür.
Liberica ise daha çok Endonezya ve Malezya gibi Güney Asya ülkelerinde yetişir. Üretim ve talep oranı diğer iki çekirdeğe göre oldukça düşüktür.
Kahvenin Tadı Neye Göre Değişir?
Kahvenin tadı tıpkı üzüm gibi çok sayıda faktöre bağlı olarak değişiklik gösterir. Bitkinin türü, iklim koşulları, deniz seviyesinden ne kadar yüksekte yetiştiği, toprağın yapısı, yağış ve güneş miktarı, çekirdeklerin işlenme, kavrulma ve pişirilme biçimi gibi faktörlerin her biri nihai ürünün tadını değiştirir.
Tüm bu bileşim, farklı ülkelere özgü kahvelerin kendilerine has özellikler ile tanımlanmasına yol açmıştır. Bir ülkenin kendi içinde farklı noktalarda, farklı bitkilerden ve farklı teknoloji ile yetiştirilen kahveler de aynı profili taşımaz. Bu özellikler öyle karmaşık kombinasyonlara yol açar ki, bazen aynı tarladan toplanan çekirdeklerin bile nihai kalitesi ve tadı değişiklik gösterebilir.
En Kaliteli 11 Kahve
Dünyanın en beğenilen kahvelerinin yetiştiği ülkeler, Orta Amerika’dan Afrika ve Arap yarımadasına uzanacak şekilde şöyle sıralanabilir:
Kolombiya Kahvesi
Kolombiya, dünyanın üçüncü en büyük kahve üreticisidir. Dünya çapındaki kahve talebinin yüzde 15’ini karşılayan Kolombiya, yüksek kaliteli ve ıslak işlenmiş Arabica tipi kahveleriyle öne çıkar. Engebeli araziler ve yüksek sıradağların zorlu coğrafyası Kolombiya’da kahve üretimi için bir avantaja dönüşmüştür.
Kolombiya kahvesi, kalite seviyesine göre derecelendirilir. Bu kaliteler Supremo, Extra ve Excelso olarak adlandırılır. En kaliteli tür olan Supremo, en gelişmiş teknoloji ile üretilir. Colombian Supremo’nun asiditesi yüksek, tadı aromatiktir. Yoğun bir gövdeye sahiptir. Kolombiya kahvesinin ikinci en iyi kalite derecesi sayılan Extra daha küçük çekirdekli kahveden üretilir. Excelso ise Supremo ile Extra’nın karışımından elde edilir.
Brezilya Kahvesi
Dünyada en fazla kahveyi üreten ülke olarak Brezilya’da yüzlerce kişinin çalıştığı uçsuz bucaksız kahve üretim alanları bulunur. Ülkede hem Arabica hem de Robusta çekirdekleri yetiştirilir. Brezilya kahvesi berrak, tatlı, orta gövdeli ve düşük asiditeli olarak tanımlanır.
Guatemala Kahvesi
Orta Amerika’da küçük bir ülke olan Guatemala yüksek kaliteli Arabica üretimiyle tanınır. Guatemala kahvesinin dünyanın en iyi kahve türleri arasında yer almasının nedeni, ülkenin dağlık bölgelerindeki iklim koşulları, okyanus rüzgarı ve volkanik toprak yapısının sağladığı kompleks, yoğun ve eşsiz tadı ile zengin aromasıdır.
Ülkede sekiz farklı bölgede sekiz farklı kahve üretimi yapılırken, Antigua ve Atitlan bölgelerinde üretilen çekirdekler derinlik, gövde ve tat açısından en yüksek notlu türlerdir. Guatemala kahvelerinin birçoğu meyvemsi ve neredeyse çikolatamsı olan tatlı aromalarıyla tanınır.
Kosta Rika Kahvesi
Kosta Rika kahvesinin klasikleşmiş bir tadı vardır. Kosta Rika’da ıslak işlenmiş Arabica kahvesi üretilir. Ülkenin volkanik topraklarında yetişen bu çekirdeklerden yumuşak içimli, zengin bir ceviz tadı barındıran, orta gövdeli kahveler üretilir. Uzmanlar Kosta Rika kahvesinin ‘mükemmel bir denge’ye sahip olduğunda hemfikirdir. Kahveyi kaliteli yollarla işleme ve özenli yetiştirme yöntemleriyle takdir toplayan Kosta Rika’daki en ünlü kahve çekirdekleri Margarita, Cashier ve Costa Rica’dır.
Etiyopya Kahvesi
Uzmanlara göre, dünyanın en iyi ve en ‘kimlikli’ kahve çeşitlerinden bazıları Etiyopya’da yetiştirilir. Ne de olsa bu Afrika ülkesi kahvenin anavatanıdır!
Arabica kahve ağaçlarının yetiştiği Etiyopya’da dikkat çekici bir genetik çeşitlilik bulunuyor. Başlıca hasat kaynağı ise hâlâ yabani kahve ağacı ormanları. Ülkede hem kuru, hem ıslak işlem yapılıyor. Etiyopya’nın en meşhur kahvesi ise ülkenin doğusundaki küçük çiftliklerde yetiştirilen ‘Harrar’ türü. Şarap tadından esintiler içeren hafif buruk ve kuru işlenmiş bir kahve olarak Harrar, yetiştirilme koşullarına bağlı olarak baharatlı veya meyvemsi bir aromaya da sahip olabiliyor. Islak üretilen Yi gacheffe, Limmu ve Sidamo çekirdekleri ise çiçek ve turunçgiller esintisi taşıyor.
Kahvenin adının da Etiyopya’dan geldiği düşünülüyor. Zira yabani Arabica kahve ağaçları Etiyopya’nın Kaffa bölgesindeki ormanlarda yetiştiriliyor ve Etiyopyalılar kahveye ‘bun’ diyor. İngilizce ‘coffee bean’ olarak söylenen ‘kahve çekirdeği’ ifadesinin de, yüzyıllar önce ‘Kaffa bun’ ifadelerinden türetildiği sanılıyor.
Etiyopyalılar kahveye kültürel olarak da büyük önem atfediyor. Diğer birçok ülkenin ihracat odaklı bakış açısının aksine, hasadın en kıymetli bölümleri ülkeden çıkarılmıyor ve halk tarafından törenle tüketiliyor.
Kenya Kahvesi
Kenya kahvesi hem Avrupa’da hem de ABD’de en popüler kahve çeşitlerinden biridir. Kenya’da yetiştirilen çekirdekler meyvemsi bir asiditiye, tam gövdeye ve zengin bir kokuya sahiptir. Ülkede kahve bitkisi genellikle Kenya Dağı’nın eteklerindeki küçük çiftliklerde yetiştirilir. Kenyalı üreticiler kaliteye büyük önem vermeleriyle tanınır ve bunun sonucunda, işleme ve kurutma süreçleri titizlikle kontrol edilir.
Kenya’nın kendine özgü bir çekirdek derecelendirme sistemi de vardır. 10 ölçekli bu sistemde AA en büyük çekirdek anlamına gelir.
Fildişi Sahili
Fildişi Sahili, dünyanın en büyük Robusta çekirdeği üreticilerinden biridir. Ülkede yetişen çekirdekler genellikle espresso bazlı pişirme yöntemlerinde kullanılır.
Jamaica Kahvesi
Jamaica, üretimin kısıtlı, fiyatının da yüksek olması nedeniyle dünyanın en meşhur ve sayılı çekirdeklerinden birine ev sahipliği yapar: Jamaica Blue Mountain türü, yumuşak içimli ve asitlidir. Bu kahvenin pahalı olmasının bir sebebi de, kısıtlı üretimin yüzde 90’ının Japonya’nın ithal etmesidir.
Yemen Kahvesi
Ticari amaçlı kahve tarımının ilk yapıldığı yer olan Yemen’de, çoraklık nedeniyle kahve çekirdekleri daha küçük ve daha düzensiz şekillidir. Suyun az olması aynı zamanda hasattan sonra kuru işlem yapılmasını da gerektirir. Tüm bunlar, Yemen kahvesine derin, zengin ve benzersiz tadını kazandırır. Gerçek Yemen kahvesi, dünyanın en iyi kahvelerinden biri olarak sınıflandırılır.
Yemen kahvesi eskiden tüm dünyaya, ülkenin meşhur Mocha limanından ihraç edilirdi. Bu nedenle Mocha sözcüğü ‘Arap kahvesi’ anlamında kullanılıyordu. Hollandalılar ise bu kahve ile Endonezya’nın Java adasından getirttikleri kahveyi karıştırarak, bugün de gayet yaygın olan ilk harmanı yaptı: Mocha Java.
Endonezya Kahvesi
Dünyanın en büyük ülkelerinden biri olan Endonezya binlerce adadan oluşur. Bu adaların büyük olanlarından bazıları -Sumatra, Java ve Sulawesi- kaliteli kahveleriyle tanınır.
Endonezya’yı kahve ile tanıştıranlar, sömürgeci Hollandalılar olmuştur. Kahvenin ülkeye bu şekilde 17’inci yüzyılda gelmesi sonrası Endonezya kısa süre içinde dünya üretiminde ön sıralarda yer almaya başlamıştır.
Bugün ülkede üretilen kahvenin büyük çoğunluğu kuru işlem görür. Endonezya kahvesi zengin aroması, yoğun gövdesi ve hafif asitliğiyle bilinir.
Endonezya aynı zamanda yıllanmış kahve kültürüyle de dikkat çeker. Ülkenin ılıman ve nemli ikliminde nazikçe yıllanan çekirdeklerin daha derin bir tadı, daha az asitliği vardır.
Vietnam Kahvesi
Kahve Vietnam’a ilk olarak 19. yüzyılın ortalarında Fransızlar tarafından getirildi. Fransız misyonerler Bourbon adasından taşıdıkları Arabica ağaçlarını Tonkin çevresine dikti.
Vietnam’da kahvenin endüstriyel olarak üretilmesi daha yakın zamanlı olmakla beraber, ülke hızla dünyanın en büyük üreticileri arasına girdi.
Bugün ülkenin güneyindeki küçük çiftliklerde çoğunlukla Robusta çekirdeği üretiliyor. Hafif asiditesi, orta gövdesi ve iyi dengesiyle, Vietnam kahvesi genellikle harmanlarda kullanılıyor.
Kahve bitkisi için en doğru koşulların Orta Amerika’da olduğu, bu nedenle de en lezzetli kahvenin bu bölgede yetiştiği ve üretildiği düşünülür. Fakat dünyada en az Kolombiya ya da Guatemala kahvesi kadar prestijli ve lezzetli kahvelere sahip bir dizi başka ülke daha vardır. Peki dünyanın en iyi kahveleri hangi ülkelerde yetiştirilir? Bu kahveler hangi özelliklere sahiptir? Kahve bitkisi yetiştirmek için gerekli koşullar nelerdir?
Kahve Hangi Ülkelerde Yetişir?
Sadece 80 ülkenin iklim koşulları kahve ağaçlarının ihtiyaçlarını karşılayabilen özelliklere sahiptir. Kahve ağaçlarının yetişmesi için ideal koşullar Ekvator çevresinde, 25. Kuzey Enlemi ile 30. Güney Enlemi arasındaki ülkelerde bulunur. Doğudan batıya bir kuşak oluşturan bu ülkeler ‘The Bean Belt (Kahve Kuşağı)’ olarak da anılır. Endüstriyel kahve üretimi ise sadece 50 ülkede yapılabilmektedir.
Kaç Tip Kahve Çekirdeği Vardır?
Çok sayıda ülkeden gelen birçok farklı kahvenin espressodan latteye, farklı şekillerde pişirilmesi sizi yanıltmasın. Zira dünyada sadece üç temel kahve çekirdeği üretilir: Arabica, Robusta ve Liberica.
Arabica kahve çekirdeği yüksek yerlerde zengin bir toprak yapısında yetişir. Dünya kahve talebinin yüzde 80’i bu çekirdekten sağlanır. Kafein oranı daha düşüktür, aromatiktir.
Robusta daha sıcak havaları tercih eder ve daha alçak yerlerde yetişebilir. Arabica çekirdeğine kıyasla yüzde 2.5 oranında daha fazla kafein içerir. Asit oranı düşüktür.
Liberica ise daha çok Endonezya ve Malezya gibi Güney Asya ülkelerinde yetişir. Üretim ve talep oranı diğer iki çekirdeğe göre oldukça düşüktür.
Kahvenin Tadı Neye Göre Değişir?
Kahvenin tadı tıpkı üzüm gibi çok sayıda faktöre bağlı olarak değişiklik gösterir. Bitkinin türü, iklim koşulları, deniz seviyesinden ne kadar yüksekte yetiştiği, toprağın yapısı, yağış ve güneş miktarı, çekirdeklerin işlenme, kavrulma ve pişirilme biçimi gibi faktörlerin her biri nihai ürünün tadını değiştirir.
Tüm bu bileşim, farklı ülkelere özgü kahvelerin kendilerine has özellikler ile tanımlanmasına yol açmıştır. Bir ülkenin kendi içinde farklı noktalarda, farklı bitkilerden ve farklı teknoloji ile yetiştirilen kahveler de aynı profili taşımaz. Bu özellikler öyle karmaşık kombinasyonlara yol açar ki, bazen aynı tarladan toplanan çekirdeklerin bile nihai kalitesi ve tadı değişiklik gösterebilir.
En Kaliteli 11 Kahve
Dünyanın en beğenilen kahvelerinin yetiştiği ülkeler, Orta Amerika’dan Afrika ve Arap yarımadasına uzanacak şekilde şöyle sıralanabilir:
Kolombiya Kahvesi
Kolombiya, dünyanın üçüncü en büyük kahve üreticisidir. Dünya çapındaki kahve talebinin yüzde 15’ini karşılayan Kolombiya, yüksek kaliteli ve ıslak işlenmiş Arabica tipi kahveleriyle öne çıkar. Engebeli araziler ve yüksek sıradağların zorlu coğrafyası Kolombiya’da kahve üretimi için bir avantaja dönüşmüştür.
Kolombiya kahvesi, kalite seviyesine göre derecelendirilir. Bu kaliteler Supremo, Extra ve Excelso olarak adlandırılır. En kaliteli tür olan Supremo, en gelişmiş teknoloji ile üretilir. Colombian Supremo’nun asiditesi yüksek, tadı aromatiktir. Yoğun bir gövdeye sahiptir. Kolombiya kahvesinin ikinci en iyi kalite derecesi sayılan Extra daha küçük çekirdekli kahveden üretilir. Excelso ise Supremo ile Extra’nın karışımından elde edilir.
Brezilya Kahvesi
Dünyada en fazla kahveyi üreten ülke olarak Brezilya’da yüzlerce kişinin çalıştığı uçsuz bucaksız kahve üretim alanları bulunur. Ülkede hem Arabica hem de Robusta çekirdekleri yetiştirilir. Brezilya kahvesi berrak, tatlı, orta gövdeli ve düşük asiditeli olarak tanımlanır.
Guatemala Kahvesi
Orta Amerika’da küçük bir ülke olan Guatemala yüksek kaliteli Arabica üretimiyle tanınır. Guatemala kahvesinin dünyanın en iyi kahve türleri arasında yer almasının nedeni, ülkenin dağlık bölgelerindeki iklim koşulları, okyanus rüzgarı ve volkanik toprak yapısının sağladığı kompleks, yoğun ve eşsiz tadı ile zengin aromasıdır.
Ülkede sekiz farklı bölgede sekiz farklı kahve üretimi yapılırken, Antigua ve Atitlan bölgelerinde üretilen çekirdekler derinlik, gövde ve tat açısından en yüksek notlu türlerdir. Guatemala kahvelerinin birçoğu meyvemsi ve neredeyse çikolatamsı olan tatlı aromalarıyla tanınır.
Kosta Rika Kahvesi
Kosta Rika kahvesinin klasikleşmiş bir tadı vardır. Kosta Rika’da ıslak işlenmiş Arabica kahvesi üretilir. Ülkenin volkanik topraklarında yetişen bu çekirdeklerden yumuşak içimli, zengin bir ceviz tadı barındıran, orta gövdeli kahveler üretilir. Uzmanlar Kosta Rika kahvesinin ‘mükemmel bir denge’ye sahip olduğunda hemfikirdir. Kahveyi kaliteli yollarla işleme ve özenli yetiştirme yöntemleriyle takdir toplayan Kosta Rika’daki en ünlü kahve çekirdekleri Margarita, Cashier ve Costa Rica’dır.
Etiyopya Kahvesi
Uzmanlara göre, dünyanın en iyi ve en ‘kimlikli’ kahve çeşitlerinden bazıları Etiyopya’da yetiştirilir. Ne de olsa bu Afrika ülkesi kahvenin anavatanıdır!
Arabica kahve ağaçlarının yetiştiği Etiyopya’da dikkat çekici bir genetik çeşitlilik bulunuyor. Başlıca hasat kaynağı ise hâlâ yabani kahve ağacı ormanları. Ülkede hem kuru, hem ıslak işlem yapılıyor. Etiyopya’nın en meşhur kahvesi ise ülkenin doğusundaki küçük çiftliklerde yetiştirilen ‘Harrar’ türü. Şarap tadından esintiler içeren hafif buruk ve kuru işlenmiş bir kahve olarak Harrar, yetiştirilme koşullarına bağlı olarak baharatlı veya meyvemsi bir aromaya da sahip olabiliyor. Islak üretilen Yi gacheffe, Limmu ve Sidamo çekirdekleri ise çiçek ve turunçgiller esintisi taşıyor.
Kahvenin adının da Etiyopya’dan geldiği düşünülüyor. Zira yabani Arabica kahve ağaçları Etiyopya’nın Kaffa bölgesindeki ormanlarda yetiştiriliyor ve Etiyopyalılar kahveye ‘bun’ diyor. İngilizce ‘coffee bean’ olarak söylenen ‘kahve çekirdeği’ ifadesinin de, yüzyıllar önce ‘Kaffa bun’ ifadelerinden türetildiği sanılıyor.
Etiyopyalılar kahveye kültürel olarak da büyük önem atfediyor. Diğer birçok ülkenin ihracat odaklı bakış açısının aksine, hasadın en kıymetli bölümleri ülkeden çıkarılmıyor ve halk tarafından törenle tüketiliyor.
Kenya Kahvesi
Kenya kahvesi hem Avrupa’da hem de ABD’de en popüler kahve çeşitlerinden biridir. Kenya’da yetiştirilen çekirdekler meyvemsi bir asiditiye, tam gövdeye ve zengin bir kokuya sahiptir. Ülkede kahve bitkisi genellikle Kenya Dağı’nın eteklerindeki küçük çiftliklerde yetiştirilir. Kenyalı üreticiler kaliteye büyük önem vermeleriyle tanınır ve bunun sonucunda, işleme ve kurutma süreçleri titizlikle kontrol edilir.
Kenya’nın kendine özgü bir çekirdek derecelendirme sistemi de vardır. 10 ölçekli bu sistemde AA en büyük çekirdek anlamına gelir.
Fildişi Sahili
Fildişi Sahili, dünyanın en büyük Robusta çekirdeği üreticilerinden biridir. Ülkede yetişen çekirdekler genellikle espresso bazlı pişirme yöntemlerinde kullanılır.
Jamaica Kahvesi
Jamaica, üretimin kısıtlı, fiyatının da yüksek olması nedeniyle dünyanın en meşhur ve sayılı çekirdeklerinden birine ev sahipliği yapar: Jamaica Blue Mountain türü, yumuşak içimli ve asitlidir. Bu kahvenin pahalı olmasının bir sebebi de, kısıtlı üretimin yüzde 90’ının Japonya’nın ithal etmesidir.
Yemen Kahvesi
Ticari amaçlı kahve tarımının ilk yapıldığı yer olan Yemen’de, çoraklık nedeniyle kahve çekirdekleri daha küçük ve daha düzensiz şekillidir. Suyun az olması aynı zamanda hasattan sonra kuru işlem yapılmasını da gerektirir. Tüm bunlar, Yemen kahvesine derin, zengin ve benzersiz tadını kazandırır. Gerçek Yemen kahvesi, dünyanın en iyi kahvelerinden biri olarak sınıflandırılır.
Yemen kahvesi eskiden tüm dünyaya, ülkenin meşhur Mocha limanından ihraç edilirdi. Bu nedenle Mocha sözcüğü ‘Arap kahvesi’ anlamında kullanılıyordu. Hollandalılar ise bu kahve ile Endonezya’nın Java adasından getirttikleri kahveyi karıştırarak, bugün de gayet yaygın olan ilk harmanı yaptı: Mocha Java.
Endonezya Kahvesi
Dünyanın en büyük ülkelerinden biri olan Endonezya binlerce adadan oluşur. Bu adaların büyük olanlarından bazıları -Sumatra, Java ve Sulawesi- kaliteli kahveleriyle tanınır.
Endonezya’yı kahve ile tanıştıranlar, sömürgeci Hollandalılar olmuştur. Kahvenin ülkeye bu şekilde 17’inci yüzyılda gelmesi sonrası Endonezya kısa süre içinde dünya üretiminde ön sıralarda yer almaya başlamıştır.
Bugün ülkede üretilen kahvenin büyük çoğunluğu kuru işlem görür. Endonezya kahvesi zengin aroması, yoğun gövdesi ve hafif asitliğiyle bilinir.
Endonezya aynı zamanda yıllanmış kahve kültürüyle de dikkat çeker. Ülkenin ılıman ve nemli ikliminde nazikçe yıllanan çekirdeklerin daha derin bir tadı, daha az asitliği vardır.
Vietnam Kahvesi
Kahve Vietnam’a ilk olarak 19. yüzyılın ortalarında Fransızlar tarafından getirildi. Fransız misyonerler Bourbon adasından taşıdıkları Arabica ağaçlarını Tonkin çevresine dikti.
Vietnam’da kahvenin endüstriyel olarak üretilmesi daha yakın zamanlı olmakla beraber, ülke hızla dünyanın en büyük üreticileri arasına girdi.
Bugün ülkenin güneyindeki küçük çiftliklerde çoğunlukla Robusta çekirdeği üretiliyor. Hafif asiditesi, orta gövdesi ve iyi dengesiyle, Vietnam kahvesi genellikle harmanlarda kullanılıyor.
Cevap: Dünyanın En İyi Kahveleri
Hybrid-Şeklinde
