Çoğu zaman Karadeniz'de bulunan hamsi, Marmara'nın bazı yerlerinin yanında ek olarak Doğu Akdeniz'de ve Baltık denizinde de ortaya çıkabilen bir balık çeşididir. Karadeniz'in temel gıdası olması ile birlikte dört senelik ömürleri vardır. Hamsi balığı sürüler durumunda yaşar ve deniz yüzeylerinden 40 metreye kadar gidebilme olanağına sahiptir.

Hamsi, küçük olması sebebi ile olta ile tutulamayacağı gibi yeme de atlayabilen bir balık değildir. Bu balıklar genel olarak ağlarla yakalanır. Bu yakalama işlemi de gemiler veyahut tekneler vasıtasıyla yapılmaktadır. Doğum zamanı olarak da bilinen yumurtlama zamanı Mart ayından başlayıp Eylül ayına kadar devam eder. Bu süre zarfında hamsiler, Karadeniz'in kuzeyine doğru (Ukrayna, Rusya, Romanya ve Bulgaristan) göçe başlar ve dönemin ilerleyen günlerinde bütün Karadeniz'e yayılırlar. 5-10 metre derinliğindeki kıyı şeritlerinde üremesini gerçekleştiren hamsiler, minimum 13.000 yumurtayı bir üreme periyodunda bırakabilir. Eylül ayı geldiği zaman Karadeniz'in her tarafına dağılan hamsiler, Kasım ayına geldiği zaman ise beslenmesi için güneye doğru göç ederler. Beslendikleri türler ise planktonlardur ve doğduktan azami 20 gün sonra aktif olarak beslenmeye başlarlar.

Hamsinin hali füze biçimindedir ve hafif yassı halindedir. Derisi pullarla kaplıdır ama derisine nüfuz etmediğinden ötürü kolay bir biçimde dökülebilir. Alt kesiminde ise beyaza yakın tonlamalar mevcuttur. Sırt mavi, yeşilimsi ve lacivert rengindedir, geniş bir ağzı bulunmaktadır. Normal koşullar altında 15 ile 20 cm olan hamsi balığı, avlanmadıkları durumda 20 cm kadar uzayabilir. Bu tarz balıklar açık denizde de görülebilmektedir.


Hamsi'nin en ehemmiyetli özelliklerinden birisi Türk mutfağındaki yemeklerinin çoğunluğuna uyabilmesidir. Izgara, tava, fırın, kağıt kebabı, buğulama, pilaki, yahni gibi yemeklerde kullanılabileceği gibi hamsi ekmeği ve hamsi pilavı gibi çeşitleri de mevcuttur. Hamsi genel açıdan potasyum deposudur (100 gr/192 mg, 1 porsiyon / 383 mg). Ek olarak sodyum ve kalsiyum oranı da mevcuttur. Ama yağ oranı diğer balık türlerine göre oranla azdır.