af maddeler için özkütle hesaplanması
Saf maddeler tek bir element ya da bileşikten oluşur, yapılarında yabancı başka madde bulunmaz. Örneğin, saf su, altın, gümüş, cıva ya da kurşun saf maddedir. Saf maddelerde özkütle hesaplanırken tanımda verdiğimiz matematik modeli kullanılır.

Örnek soru 1 – Özkütle ve hacimden kütle hesaplama
Özkütlesi 2,7 g/cm3 olan saf alüminyumdan yapılmış hacmi 20 cm3 olan bir bloğun kütlesi kaç gramdır?

Çözüm:

Özkütlenin tanımını hatırlayalım.

d = \frac{m}{V}
d=
V
m
​

Buradan kütleyi çekebiliriz. Eşitliğin iki tarafını da V ile çarpalım.

V \times d =\frac{m}{\cancel{V}} \times \cancel{V}
V×d=
V
​

m
​
×
V
​

m = d \times V
m=d×V
Artık sayıları yerleştirebiliriz.

m= 2,7 \space g/cm^3 \times 20 \space cm^3 = 54 \space g
m=2,7 g/cm
3
×20 cm
3
=54 g
Örnek soru 2 – Özkütle ve kütleden hacim hesaplama
Kütlesi 120 g, özkütlesi 0,8 g/cm3 olan saf etil alkolün hacmi kaç cm3‘tür?

Çözüm:

Yine tanımdan başlayalım:

d = \frac{m}{V}
d=
V
m
​

Bu kez hacmi çekelim. Eşitliğin iki tarafını da önce V ile çarpalım, sonra d‘ye bölelim.

V \times \cancel{d} \times \frac{1}{\cancel{d}} = \frac{m}{\cancel {V}} \times \cancel{V} \times \frac{1}{d}
V×
d
​
×
d
​

1
​
=
V
​

m
​
×
V
​
×
d
1
​

V=\frac{m}{d}
V=
d
m
​

Şimdi sayıları yerleştirebiliriz.

V=\frac{120 \space g}{0,8 \space g/cm^3} = 150 \space cm^3
V=
0,8 g/cm
3

120 g
​
=150 cm
3