Yer altında bulunan erimiş kızgın maddelerin, yeryüzüne çıktığı koni biçimindeki tepelere verilen ad. Yanardağ olarak da bilinir. Volkandan çıkan sıcak ve sıvı hâldeki maddelere lâv denir. Volkanlardan yeryüzüne çıkan lâvlar çok sıcaktır. Bu lâvlar yüzeye çıktığında aşağı doğru akmaya başlar ve önlerine çıkan her şeyi yakar. Volkanlardan katı şekilde volkan külleri; gaz hâlinde su buharı ve ayrıca çeşitli gazlar da çıkar.
Volkanlar değişik şekillerde olabilir. Sönmüş ve etkin olan volkanların çoğu koni biçimindedir. Bu koni şekli, lâvların katılaşması sonucunda oluşur ve volkan konisi adını alır. Volkan konisinin ağız kısmına krater denir. Kraterin iç kısmında magmanın bulunduğu yere kadar inen bir baca bulunur. Bu bacaya da volkan bacası denir.
Yurdumuzda etkin volkan olmamasına rağmen Erciyes, Nemrut, Hasan Dağları gibi sönmüş volkanlar vardır. Dünyadaysa hâlâ etkinlik gösteren volkanlar bulunur. Örnek olarak, İtalya’da Etna ve Vezüv volkanları verilebilir.