Yazarın, herhangi bir konu üzerinde özel görüş ve düşüncelerini kesin kurallara varmadan, iddiasız, içten ve özgür bir biçimde anlattığı çoğunlukla kısa düz yazı.

Deneme düşünsel yanı ağır basan bir yazı türüdür. Hemen her konuda deneme yazılabilir. Denemenin temel özellikleri; konunun özgün bir biçimde işlenmesi, konuyu kanıtlama ve öğretme gibi bir amaç taşımaması, konunun hiçbir kurala bağlı olmadan özgürce ele alınması ve anlatımdaki içtenliktir.

Önemli deneme yazarlarımızdan Nurullah Ataç, deneme hakkında şöyle diyor: “Deneme ‘ben’in ülkesidir, ben demekten çekinen, her görgüsüne, her görevine ister istemez benliğinden bir parça kattığını kabul etmeyen kişi denemeciliğe özenmesin.”

Deneme türünü öteki türlerden ayıran başlıca özellikler; konuşma havasında yazılması, “ben”li bir söylem taşıması, kesin bir sonuca ulaşılmaması, çeşitli soruların ortaya atılmasıdır.

Deneme türünde önemli yapıtlar vermiş yazarlarımızdan bazıları; Nurullah Ataç, Suut Kemal Yetkin, Hasan Âli Yücel, Melih Cevdet Anday, Oktay Akbal, Sabahattin Eyüboğlu, Salâh Birsel, Vedat Günyol, Orhan Burian, Adnan Binyazar, Doğan Hızlan ve Tahsin Yücel’dir.