Mevlid: Mevlîd Süleyman Çelebi tarafından halk dili ile yazılmış, konu bakımından Hz. Muhammed’in doğumunu anlatan müzikal bir türdür. Bu eserin Türk edebîyatında özel bir yeri vardır; ibadet meclislerinde, doğum ve ölümlerde okunması adet olmuştur. Bu eser değişik makamlardan usulsüz olarak ve çeşitli kimseler tarafından bestelenmiş ve ustadan çırağa öğretilerek yayılmıştır. Mevlid müziğinde kullanılan ezgiler çoğunlukla doğaçlama okunur. Mevlid konusunda bu nokta özel bir önem taşır. Her okuyan kendi zevkine, mûsikî eğitimine, makam bilgisine göre bestede değişiklikler ve ilaveler yapmaktadır.

Mersiye: Ölülerin hatırasını yad için yazılmış ve usulsüz okunan manzum eserlere "Mersiye" denir. Bunlar, musikî bilen kişiler tarafından her makamdan usulsüz olarak irticalen okunur. Bununla beraber usulle bestelenmiş bazı ünlü Mersiyelerin notaları vardır. Türk edebîyatında bu türde yazılmış manzum kıt'alar pek çoktur. Halk şairleri tarafından yazılmış mersiyelere "Ağıt" denir.

Şuğul: Arapça sofiyane manzum parçaların İlahi şeklinde bestelenmiş örneklerine "Şuğul" denir. Bunlar tekkelerde zikir sırasında okunur. Usulleri çoğunluk Düyek ve Sofyan'dır., Şuğuller sanat bakımından İlahilere göre daha basit, hafif ve hareketli eserlerdir.

İlahi: Allah ve Peygamber (Hz. Muhammed), ayrıca din adamlarının meziyetleri hakkında yazılmış ve her makamdan çeşitli usullerle kendine mahsus bir tavırla bestelenmiş Türkçe manzum eserlerdir. İlahiler bir veya birkaç kişi tarafından camilerde, tekkelerde vb. ibadet meclislerinde okunur. Her makamdan ilahi bestelenebilirse de neş'eli ve kıvrak makamlardan İlahi bestelenmesi adet olmamıştır. İlahiler çeşitli usullerle bestelenmiştir. Büyük ve küçük usullerle bestelenmiş pek çok İlahi örnekleri Türk musikîsinin zengin hazînesini teşkil eder.