Statü :

Bir toplum içinde yaşayan bireyin, o toplumdaki yerini, konumunu ve mevkisini belirleyen özelliklerine toplumsal “statü” denir. Statüler ikiye ayrılırlar:

a. Verilmiş Statüler : Bireyin kazanmak için herhangi bir çaba sarf etmediği, doğuştan kendisinde varolan statülerdir. Örneğin: cinsiyet, ırk, zengin ya da yoksul bir ailenin çocuğu olmak gibi.

b. Kazanılmış Statüler : Bireyin doğuştan sahip olmadığı, kendi çaba ve gayretiyle sonradan elde ettiği statülerdir. Örneğin: öğretmen, öğrenci, zengin ya da yoksul olmak gibi.


Anahtar (Kilit) Statü :

Bireyin sahip olduğu statüler arasında bulunduğu toplumda en etkin olanına "anahtar" statü denir. Anahtar statü, bireyin toplumdaki temel görevlerini ve kimliğini belirler. Örneğin: çalışan bir bayan için "annelik" anahtar statü olabilir.

Statülerin Özellikleri:

• Bazı statüler doğuştan vardır, bazıları ise sonradan kazanılır.
• Aynı anda birden çok statüye sahip olunabilir.
• Bireylerin sahip oldukları statülerin sayısı zamanla artar.
• Her statü kendisine özgü bazı kurallara bağlıdır.
• Statüler arasında karşılıklı ilişki vardır.
• Statüler toplumdan topluma değişebilir.
• Statülerin kaynağı toplumdur.

Bireylerin sahip oldukları statüleri belirleyen temel etkenler şunlardır:

*Statünün en evrensel ölçütü servet sahipliğidir. Genel olarak bütün toplumlarda mülkiyet sahipliği, statülerin belirlenmesinde en önemli etkendir.

*Soy bağı da kişiye aşağı ya da yukarı bir statü sağlar.

*Eğitim basamaklarının sayısı ve çeşidi de toplumsal statünün belirleyicileri arasındadır. Genel olarak yüksek öğrenim görmüş kişiler yüksek statüye sahiptir.

*Bazı toplumsal gruplarda kişinin dinsel inanış ve fikirleri de toplumsal statülerin belirleyicisi olabilir.

*Cinsiyet ölçütü de bireyin aşağı veya yukarı statüye yerleştirilmesinde etkilidir. Cinsiyet özellikle geleneksel topluluklarda statü belirleyicisi olarak kullanılır.