IV. Özel Hayatın Gizliliği ve Korunması

A. Özel Hayatın Gizliliği

Madde 20 – Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz. Millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin
önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak, usulüne göre verilmiş hâkim kararı olmadıkça; yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; kimsenin üstü, özel kâğıtları ve eşyası aranamaz ve bunlara el konulamaz. Yetkili merciin kararı yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur.
Hâkim, kararını el koymadan itibaren kırksekiz saat içinde açıklar; aksi halde, el koyma kendiliğinden kalkar.
Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme
hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.
  • Madde hükmünde özel hayat ve aile hayatı bir arada kullanılmış ve her ikisi de aynı kapsama alınmıştır. Diğerlerine karşı da özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesi gerektiği ve gizliliğine dokunulmayacağı ifade edilmiştir.
  • Özel sınırlama sebepleri aşağıdaki haklarla beraber en sonda incelenecektir.
B. Konut Dokunulmazlığı

Madde 21 – Kimsenin konutuna dokunulamaz. Millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak usulüne göre verilmiş hâkim kararı olmadıkça; yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; kimsenin konutuna girilemez, arama yapılamaz ve buradaki eşyaya el konulamaz. Yetkili merciin kararı yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur. Hâkim, kararını el koymadan itibaren kırksekiz saat içinde açıklar; aksi halde, el koyma kendiliğinden kalkar.
  • Konut dokunulmazlığı kesin bir şekilde korunurken beraberinde konutta arama yapılamaması ve eşyaya el konulamaması da güvence altına alınmıştır.
  • Özel sınırlama sebepleri aşağıdaki haklarla beraber en sonda incelenecektir.
C. Haberleşme Hürriyeti

Madde 22 – Herkes, haberleşme hürriyetine sahiptir. Haberleşmenin gizliliği esastır.
Millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak usulüne göre verilmiş hâkim kararı olmadıkça; yine bu sebeplere bağlı olarak
gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri bulunmadıkça; haberleşme engellenemez ve gizliliğine dokunulamaz. Yetkili merciin kararı yirmidört saat içinde
görevli hâkimin onayına sunulur. Hâkim, kararını kırksekiz saat içinde açıklar; aksi halde, karar kendiliğinden kalkar.
İstisnaların uygulanacağı kamu kurum ve kuruluşları kanunda belirtilir.
  • Haberleşmenin gizli olacağı esası belirtilip, herkesin haberlerşme hürriyetine sahip olduğu ifade edilmiştir.
  • Özel sınırlama sebepleri üst başlıklardaki haklarla beraber incelenecektir. Buna göre özel sınırlama sebepleri şunlardır:
    • Milli güvenlik,
    • Kamu düzeni,
    • Suç işlenmesinin önlenmesi,
    • Genel sağlık,
    • Genel ahlak,
    • Başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması.
  • Söz konusu özel hayatın gizliliği hakları ancak hakim kararı ile özel sınırlama sebeplerine bağlı olarak sınırlandırılabilir. Ancak bu durumunda istisnası gecikmesinde sakınca bulunan hallerde yetkili merciin yazılı emridir.
  • Yetkili merciin yazılı emri ile sınırlandırma halinde merciin kararı 24 SAAT içinde hakimin onayına sunulur. Hakim, kararını 48 SAAT içinde açıklar, aksi halde karar kendiliğinden kalkar.