Aizoaceae (Buzçiçeğigiller) familyasının Acem halısı adı verilen türlerinden ama çiçeklenme dönemi bir hayli uzun süren (çok yüksek rakım karasal iklim yaz ortası-sonbahar başı arası, Akdeniz ve Ege kıyı kesimlerinde ilkbahardan sonbahar sonuna kadar, diğer yerlerde duruma göre) ve susuzluğa son derece dayanıklı bir buz çiçeği türüdür. Ana vatanı Güney Afrika’dır.
Delosperma cooperi yanılgıyla karıştırıldığı makas çiçeğine göre oldukça küçük yapılıdır ama toprak yüzeyinde hızlıca dallanıp budaklanarak çoğalıp durur. Yaprakları kalın çubuk yapraklar olup üzerleri birçok buz çiçeği türünde olduğu gibi ışıltılıdır (sanki üstlerine buz zerreleri serpilmiş). Çubuk yaprak uzunluğu en fazla 5cm, genişliği en fazla 6mm’dir. Çiçekleri 3cm ile 5cm arası genişliktedir. Toprak yüzeyinde sürünerek ilerlerken bol bol dallanıp budaklanan dalları toprakla sıkı temas halde olan yerlerinden toprağa kök salar.

Kullanımı güneşe tam açık ve ayak basmayan yerlerde çim alan gibi yer örtücü, bahçelerin kullanım dışı kalmış güneşli boş yerlerini örtücü, güneşli teraslarda-balkonlarda saksılarda sarkıcı gibi şekillerdedir. Denize çok yakın yerlere, tuzlu topraklara uyumludur.
Çim alan gibi kullanımında üstüne basılmaya, köpeklerin kedilerin üzerlerinde yatmalarına elverişli değildir. Bunun dışında klasikleşmiş çim bitkilerinden çok daha iyi bir yer örtücüdür. Uzun süre susuz kalmada bile yemyeşil görünümünü korur. Toprak yüzeyini boşluk bırakmadan halı gibi kaplar.
Çiçeklenmesi o kadar yoğundur ki uzaktan bakıldığında tüm yüzey pembeye bürünmüş görünür. Çiçek rengi Delosperma cooperi türünün çeşitlerine göre pembenin çeşitli tonlarında değişir. Parlak koyu pembe, pembe tonları, morumsu pembeler dışında başka renkleri yoktur. Onlar ancak damat mendili kategorisinde ele alınabilecek farklı türler ya da bu türün hibritleridir.
İklimsel uyumluluk ve güneş isteği: Yaz aylarında 35C – 45C gibi çok şiddetli sıcak olan yerlere bile uygundur ve günde 4-5 saat güneş alması yeterlidir. Diğer yerlerde kesintisiz tam gün güneş ister. Akdeniz ikliminin hakim olduğu yerlerde açıklık bahçelerde “uzun ömürlü bir bitki olarak” yaygınca yetiştirilmesi Delosperma cooperi’nin kış boyunca sık sık yağmur almaya tam uygun olduğuna delildir. Ayrıca -30C dereceye varan kış soğuklarına dayanıklıdır. Bu gerçi soğuğun süresine göre değişir. -20C dereceye kadar dayanıklılığın kesin olduğu söylenebilir.
Gençleştirme gerektirmesi: Bir yeri halı gibi kaplayan Delosperma cooperi bitkileri 3. yıldan itibaren her an komple ölebilir (ani ölümler genelde kış sonuna, ilkbahar başında olur). Yapmanız gereken şey her iki yılda bir sonbahar başında veya kış sonunda sökmek, toprağı güzelce çapalamak ve bitkileri azaltmış, seyrekleştirmiş olarak yeniden dikmektir. Bunu yaparken söktüğünüz bitkilerden en genç ve sağlıklı olanları seçin. Geri kalanını atın.
Toprak zemin biraz eğimli ve fazlaca taşlı ise gençleştirme gerekmez çünkü öyle yerlerde hem daha sağlıklı hem daha sakin gelişirler. Hem dökülen tohumlar taşlar arasında kolayca çimlenip ömrünü tamamlamış olanların yerini alırlar.
Saksıda yetiştirilenlerde de gençleştirme mutlaka yapılmalıdır. Çünkü ana gövde kendi kök sistemiyle birlikte iki yıllık olduktan itibaren git gide olumsuz şartlara direnci azalır.
Budama: Her kış sonunda uzun oldukları halde toprağa kök salmamış dallarda bir hayli azaltmalar yapmalısınız. Çekip sökerek değil makasla keserek budayın.
Toprak: Kışın dondurucu olmasa bile fazla soğukla birlikte özellikle de killi topraklarda çürümeler baş gösterebilir. Onun için bu bitkiyi dikeceğiniz yerin toprağı eğer ağır killi ise önce mutlaka çapalayarak dere kumu ve saman ile o toprağı harmanlamanız, süzek hale getirmeniz gerekir. Hatta kış ayları çok fazla yağışlı ve soğuk geçen yerlerde Delosperma cooperi dikilecek zeminin (toprak yeterince süzek olsa bile) birçok taş-kaya parçalarıyla adeta kaplanmış gibi bir hale getirilmesi gerekir.
Saksıda yetiştirecekseniz doğal arazi toprağı + torf toprak + dere kumu bu üçünü eşit oranlarda birbirleriyle harmanlayın. Saksıda Delosperma cooperi için en uygun toprak karışımı bu olacaktır. Saksı-toprak değişimi ise her iki yılda bir, saksıdaki fideleri gençleştirerek yapılmalıdır.
Sulanması bahçelerde zemine ekili iseler toprak adam akıllı kurudukça yapılmalı ama ilkbahar boyunca veya çiçeklenme başlayana kadar sulamalar hiç ihmal edilmemelidir. Daha sonra ihmallere gelir. Sonbahardan itibaren sulamayı bırakın. Saksıda yetiştiriyorsanız toprak üst yüzeyinde tam kuruma oldukça sulayın ve kış boyunca toprak tamamıyla kupkuru olsa bile ayda bir defa gibi sulayın.
Gübreleme: İlkbaharda gelişim hızlandığı zamanda çok hafifçe gübre serpin. Gübre değil bitki besini verecekseniz çiçek amaçlı özellikli sıvı bitki besinini suya karıştırma oranı ne ise üçte birini uygulayarak yani dozajı yarı yarıyadan biraz fazla düşürerek bir ilkbaharda yeni gelişimleri hızlandığında ve bir de bundan 30-40 gün sonra olmak üzere iki defa tekrarlayın. Sadece bu kadar.
Çelikle çoğaltılması: Delosperma cooperi dalları kolayca köklenici özelliktedir. Yılın her zamanında yapabilirsiniz. 15-20cm gibi kırıp aldığınız dalların sadece tepesinde birkaç yaprak kalacağı şekilde alt kısım yaprakları makasla keserek giderin. İki üç gün açıkta bekletin. Saksıda yetiştirilmesi kısmında tavsiye ettiğim gibi bir toprak karışımına dikin. Daldaki yaprak dibi filizlenme kısmından en az bir tanesi toprak altına gelecek şekilde dikmelisiniz. Çünkü sadece oralardan köklenebilir. İlkin toprak hafif derece nemli olsun ve ilk 20 gün boyunca hiç sulamayın. Bu sürede (sıcak aylarda iseniz) direkt güneşten koruyun.
Tohumunda üretilmesi de basittir. Delosperma cooperi tohumları kış boyunca ekileceği gibi ilkbahar başında da ekilebilir. Katlama adı verilen kış üşümesi süreci uygulamanıza gerek yok.
Delosperma cooperi yanılgıyla karıştırıldığı makas çiçeğine göre oldukça küçük yapılıdır ama toprak yüzeyinde hızlıca dallanıp budaklanarak çoğalıp durur. Yaprakları kalın çubuk yapraklar olup üzerleri birçok buz çiçeği türünde olduğu gibi ışıltılıdır (sanki üstlerine buz zerreleri serpilmiş). Çubuk yaprak uzunluğu en fazla 5cm, genişliği en fazla 6mm’dir. Çiçekleri 3cm ile 5cm arası genişliktedir. Toprak yüzeyinde sürünerek ilerlerken bol bol dallanıp budaklanan dalları toprakla sıkı temas halde olan yerlerinden toprağa kök salar.

Kullanımı güneşe tam açık ve ayak basmayan yerlerde çim alan gibi yer örtücü, bahçelerin kullanım dışı kalmış güneşli boş yerlerini örtücü, güneşli teraslarda-balkonlarda saksılarda sarkıcı gibi şekillerdedir. Denize çok yakın yerlere, tuzlu topraklara uyumludur.
Çim alan gibi kullanımında üstüne basılmaya, köpeklerin kedilerin üzerlerinde yatmalarına elverişli değildir. Bunun dışında klasikleşmiş çim bitkilerinden çok daha iyi bir yer örtücüdür. Uzun süre susuz kalmada bile yemyeşil görünümünü korur. Toprak yüzeyini boşluk bırakmadan halı gibi kaplar.
Çiçeklenmesi o kadar yoğundur ki uzaktan bakıldığında tüm yüzey pembeye bürünmüş görünür. Çiçek rengi Delosperma cooperi türünün çeşitlerine göre pembenin çeşitli tonlarında değişir. Parlak koyu pembe, pembe tonları, morumsu pembeler dışında başka renkleri yoktur. Onlar ancak damat mendili kategorisinde ele alınabilecek farklı türler ya da bu türün hibritleridir.
İklimsel uyumluluk ve güneş isteği: Yaz aylarında 35C – 45C gibi çok şiddetli sıcak olan yerlere bile uygundur ve günde 4-5 saat güneş alması yeterlidir. Diğer yerlerde kesintisiz tam gün güneş ister. Akdeniz ikliminin hakim olduğu yerlerde açıklık bahçelerde “uzun ömürlü bir bitki olarak” yaygınca yetiştirilmesi Delosperma cooperi’nin kış boyunca sık sık yağmur almaya tam uygun olduğuna delildir. Ayrıca -30C dereceye varan kış soğuklarına dayanıklıdır. Bu gerçi soğuğun süresine göre değişir. -20C dereceye kadar dayanıklılığın kesin olduğu söylenebilir.
Gençleştirme gerektirmesi: Bir yeri halı gibi kaplayan Delosperma cooperi bitkileri 3. yıldan itibaren her an komple ölebilir (ani ölümler genelde kış sonuna, ilkbahar başında olur). Yapmanız gereken şey her iki yılda bir sonbahar başında veya kış sonunda sökmek, toprağı güzelce çapalamak ve bitkileri azaltmış, seyrekleştirmiş olarak yeniden dikmektir. Bunu yaparken söktüğünüz bitkilerden en genç ve sağlıklı olanları seçin. Geri kalanını atın.
Toprak zemin biraz eğimli ve fazlaca taşlı ise gençleştirme gerekmez çünkü öyle yerlerde hem daha sağlıklı hem daha sakin gelişirler. Hem dökülen tohumlar taşlar arasında kolayca çimlenip ömrünü tamamlamış olanların yerini alırlar.
Saksıda yetiştirilenlerde de gençleştirme mutlaka yapılmalıdır. Çünkü ana gövde kendi kök sistemiyle birlikte iki yıllık olduktan itibaren git gide olumsuz şartlara direnci azalır.
Budama: Her kış sonunda uzun oldukları halde toprağa kök salmamış dallarda bir hayli azaltmalar yapmalısınız. Çekip sökerek değil makasla keserek budayın.
Toprak: Kışın dondurucu olmasa bile fazla soğukla birlikte özellikle de killi topraklarda çürümeler baş gösterebilir. Onun için bu bitkiyi dikeceğiniz yerin toprağı eğer ağır killi ise önce mutlaka çapalayarak dere kumu ve saman ile o toprağı harmanlamanız, süzek hale getirmeniz gerekir. Hatta kış ayları çok fazla yağışlı ve soğuk geçen yerlerde Delosperma cooperi dikilecek zeminin (toprak yeterince süzek olsa bile) birçok taş-kaya parçalarıyla adeta kaplanmış gibi bir hale getirilmesi gerekir.
Saksıda yetiştirecekseniz doğal arazi toprağı + torf toprak + dere kumu bu üçünü eşit oranlarda birbirleriyle harmanlayın. Saksıda Delosperma cooperi için en uygun toprak karışımı bu olacaktır. Saksı-toprak değişimi ise her iki yılda bir, saksıdaki fideleri gençleştirerek yapılmalıdır.
Sulanması bahçelerde zemine ekili iseler toprak adam akıllı kurudukça yapılmalı ama ilkbahar boyunca veya çiçeklenme başlayana kadar sulamalar hiç ihmal edilmemelidir. Daha sonra ihmallere gelir. Sonbahardan itibaren sulamayı bırakın. Saksıda yetiştiriyorsanız toprak üst yüzeyinde tam kuruma oldukça sulayın ve kış boyunca toprak tamamıyla kupkuru olsa bile ayda bir defa gibi sulayın.
Gübreleme: İlkbaharda gelişim hızlandığı zamanda çok hafifçe gübre serpin. Gübre değil bitki besini verecekseniz çiçek amaçlı özellikli sıvı bitki besinini suya karıştırma oranı ne ise üçte birini uygulayarak yani dozajı yarı yarıyadan biraz fazla düşürerek bir ilkbaharda yeni gelişimleri hızlandığında ve bir de bundan 30-40 gün sonra olmak üzere iki defa tekrarlayın. Sadece bu kadar.
Çelikle çoğaltılması: Delosperma cooperi dalları kolayca köklenici özelliktedir. Yılın her zamanında yapabilirsiniz. 15-20cm gibi kırıp aldığınız dalların sadece tepesinde birkaç yaprak kalacağı şekilde alt kısım yaprakları makasla keserek giderin. İki üç gün açıkta bekletin. Saksıda yetiştirilmesi kısmında tavsiye ettiğim gibi bir toprak karışımına dikin. Daldaki yaprak dibi filizlenme kısmından en az bir tanesi toprak altına gelecek şekilde dikmelisiniz. Çünkü sadece oralardan köklenebilir. İlkin toprak hafif derece nemli olsun ve ilk 20 gün boyunca hiç sulamayın. Bu sürede (sıcak aylarda iseniz) direkt güneşten koruyun.
Tohumunda üretilmesi de basittir. Delosperma cooperi tohumları kış boyunca ekileceği gibi ilkbahar başında da ekilebilir. Katlama adı verilen kış üşümesi süreci uygulamanıza gerek yok.











Ağaç şeklinde