Kedilerde gebelik ve doğum sonrası annelik

Annelik duygusu sadece insanlara değil tüm canlılara ait olan bir duygu. Hatta hangi tür, hangi cins olursa olsun canlıların benzer reaksiyonları gösterdiği nadir duygudur.



Kedilerde gebelik ne kadar sürer?
Kedilerde gebelik ortalama 65 gün sürer. Kaynaklarda 60-72 gün olarak belirtilir genellikle.

Gebeliğe hazırlık (kızgınlık süresi) dönemi ne kadar aralıklarla görülür?
Kediler ‘’mevsimsel poliöstrik’’ olarak adlandırılır. Bu da şu anlama gelir. Çiftleşme mevsiminde, gebelik ya da genital bir hastalık olmadığı sürece sikluslar ara vermeden devam eder. Çiftleşme mevsiminde ışık ve ısı etkilidir. Ev dışında yaşayan kedilerde, günlerin uzaması ile birlikte sikluslar da başlar, evde yaşayan kedilerde ise sürekli olarak yeterli ısı ve ışık altında oldukları için siklus yıl boyu devam eder.

Gebelik süresi boyunca nelere dikkat edilmeli?
Gebelik, anneyi korumaya ve güçlendirmeye yönelik bir süreçtir, anne sağlıklıysa bebekler de sağlıklı olacaktır.

Kontrollü bir gebelik ise eğer, çiftleşme öncesi rutin koruyu aşılarının ve antiparaziter uygulamalarının yapılmış olmasını öneririm.

Yine kontrollü bir gebelikte, çiftleşme tarihinden itibaren, kedinin gıda miktarı düzenli olarak arttırılmalıdır, çünkü kediler günden güne daha fazla yerler ve düzenli olarak kilo alırlar.

Gebe ya da gebe olduğundan şüphelenilen bir kedinin, mutlaka proteinden zengin gıdalarla beslenmesi gerekir. Kedilerin ihtiyacı olan özel bazı maddeler vardır ve bunları almaması gebelik ve doğumla ilgili süreci olumsuz etkiler, bunun için doğru besleme çok önemlidir.

Gebeliğin son haftasına kadar normal aktivitelerini devam ettiren kediler, son haftada biraz daha sakinleşir, daha sakin yerlerde olmayı tercih eder. Kendine yuva yapabileceği güvenli bir alan arar.

Bu dönemde, kedi için içine rahatça girip çıkabileceği, yavruların içinde rahatça hareket edebileceği ama düşmeyeceği, kolay temizlenen doğum alanları oluşturmak ve kediyi oraya doğumdan bir süre önce alıştırmak kedinin kendini güvende hissetmesini sağlar ve doğum stresini azaltır.

Doğum başladığı zaman, yani kasılmalar başlayıp rahim ağzı açıldığında, kedi sık sık kumuna gidip idrar yapma pozisyonu alabilir, yuvasında kazma hareketleri yapabilir ve çok hafif bir akıntı görülebilir.

Bu aşamadan sonra yuvasında değişik sesler çıkararak adeta yabancıları çevreden uzaklaştırır, bazen bu esnada kedilerin mama yediği görülür ve dakikalar içinde –en geç 1 saat- doğum gerçekleşir.

Kedinin kendi haline bırakılması ancak mümkünse takibi önemlidir. Zira, güç doğum ya da yavru zarlarının yırtılmaması annenin yardıma ihtiyaç duyacağı zamanlardır. Böyle bir sorun yoksa, anne genelde huzursuzlaşır, doğum esnasında çığlık atabilir ki bu deneyimsiz hasta sahipleri için kaygı verici olabilir ama normal bir davranıştır.

Bu süre içinde anne yavru zarlarını temizler, yavrularını temizler ve solunum ve emme reflekslerini uyarmaya çalışır, kendini temizler.

Güç doğum nedir? Ne zaman veteriner hekime başvurulmalıdır?
Yavru keseleri yırtıldıktan sonra, annede kasılmalar devam ettiği halde yavru gelmiyorsa, ilk yavrudan sonra 2-3 saat geçtiği halde doğum olmuyorsa, kedi sürekli bağırıyor, kendini yani vulva bölgesini yalıyorsa, kanama ya da kötü kokulu akıntı varsa, 24 saati geçtiği halde kedinin kasılmaları ve doğum bitmemişse güç doğum olarak tanımlanabilir ve mutlaka veteriner hekim desteği gerekir.

Bebekler ve anne nasıl beslenmelidir?
İlk 2-3 gün, ‘’dünyanın en kıymetli sıvısı’’ diye isimlendirdiğim kolostrum salgılanır ve yavruların bu sütü almaları, bağışıklık sistemlerinin güçlenmesi açısından çok önemlidir. Anne ilk iki gün yavrularının yanından ayrılmamayı tercih eder. Koruyucudur, hatta bazen iyi huylu kediler bile agresifleşebilir. Bebekler dokunmayı, anneyi yavrulardan uzaklaştırıp yavruları sevmeye çalışmayı kesinlikle önermiyoruz. Bu tip insan davranışları, anne kedinin huzursuzlanmasına, yavrularına yabancılaşmasına sebep olabilir. Yavrularını reddebilir ya da onlara zarar verebilir.

Anne ortalama 4-6 hafta kadar yavrularını emzirir. Bu süre içinde annenin iyi ve doğru beslenmesi çok önemlidir, yavruların sağlığı annenin sağlığına bağlıdır. Sağlıklı yavrular günün neredeyse tamamını uyuyarak geçirirler.

Bu dönemde anne yoksa, yavrular elle besleniyorsa mutlaka 2-3 saatte bir beslenmelidir.

Yavrular anne ile ne kadar kalmalı?
Yavruların dişleri çıkmaya başladıktan sonra anne emzirmeyi bırakmaya çalışır ki bu aynı zamanda sütün inmesinin bitmeye başladığı zamana da denk gelir. Yani 4-6 haftalık zamana.

Genel olarak, birinci ayın sonunda yavrulara ek gıda başlanmasını, su içmeye teşvik edilmesini öneririm.

İkinci ayın sonunda, yavru anneden ayrılmaya hazır hale gelir, doğal süreçte de anne yavrunun sosyalizasyonunu sağlar, avlanmayı ve kendi gıdasını kendisinin bulmasını sağlamaya çalışır.

Ajanimo