Çiçek dürbünü nedir?

Kaleydoskop olarak da adlandırılan çiçek dürbünü nedir, ne işe yarar?

Kaleydoskop olarak da bilinen çiçek dürbünü, içine bakıldığında renkli desenler görülen bir aygıttır. Işığın yansımasıyla elde edilen bu desenler, dürbün hareket ettirildikçe sürekli olarak değişir.

“Kaleydoskop” kelimesi Yunanca kalos (güzel), eidos (biçim), scopos (izlemek) sözcüklerinden türetilmiştir. Dürbün, İskoç Sir David Brewster tarafından 1816′da ışığın polarizasyonundan yaralanılarak icat edilmiştir ve 1817 yılında patenti alınmıştır. Dürbünden çok para kazanacağını düşünen Brewster, ne yazık ki düşündüğü gibi çok para kazanamamıştır. Çünkü patent sırasında yaptığı bir hata, birçok çiçek dürbünü kopyasının yapılmasına olanak sağlamıştır.

Çiçek dürbünü nasıl çalışıyor?

Çiçek dürbününün içerisi siyah veya koyu bir renge boyalıdır. İçinde birbirine 60 derecelik eğimle ve bitişik üç ayna bulunur. Aynaların arasında ise renkli cam parçaları, tüyler, pullar, ince boncuklar vb. gibi malzemeler vardır. Böylece dürbünün bir ucundan bakıldığında şekil değiştiren çokgenler ve birbirinden farklı görüntüler görünür.

Popüler kültürde, televizyonda kamera hilesi olarak kullanılan “bulanıklaştırma efekti” olarak da teknolojik kullanımı yaygındır. Bazı sanat merkezlerinde de bu dürbünlerden bulunur. Sanat eserlerine bu dürbünle bakılarak farklı görüntüler elde edilir.

Çiçek dürbünü nasıl yapılır?

Malzemeler

- Kenar boyları 1/3 oranlı, dikdörtgen biçimli üç ayna,
- İnce, saydam bir kâğıt veya naylon parçası (şeffaf dosya parçası),
- Yapışkan bant,
- Makas,
- Karton,
- Kalem
- Küçük parçacıklara bölünmüş çok sayıda renkli kâğıt, boncuk, cam kırığı ya da buna benzeyen materyaller.

Yapılışı

Aynalar üçgen prizma oluşturacak biçimde birbirine uzun kenarlarından sırlı yüzeyleri dışa bakacak şekilde birleştirilir. Ardından bu aynalar bantla birbirine tutturulur. Kartondan üçgen prizma yapılır ve buna uygun üçgen bir parça kesilir. Kesilen parça, prizmanın üst tarafına yapıştırılır. Kurşun kalemle bu üçgenin ortasına bir delik açılır. Diğer kenarı kapatmadan önce renkli materyaller, saydam kağıt ve naylon arasına yerleştirilir. Prizmanın alt tarafı kapatılmaz. Buraya saydam kağıdı veya şeffaf dosya parçası ya da buzlu cam görüntüsü verebilecek herhangi bir materyal yapıştırılır.

Çiçek dürbünü hazır! Üstteki delikten ışığa doğru bakarak oluşan desenleri izleyebilirsiniz.