Mehmet Kaplan

MEHMET KAPLAN

Edebiyat tarihçisi, yazar. Sivrihisar’da doğdu İlk ve orta öğrenimini Sivrihisar ve Eskişehir’de, yüksek öğrenimini İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu’nda yaptı (1939) Aynı yıl bitirdiği bölüme asistan oldu. 1942′de doktor, 1946′da doçent ve 1952′de profesörlüğe yükseldi. Erzurum Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesinin kurucularındandır. Emekli olduğu 1982 yılından beri Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesinde sözleşmeli profesör olarak çalışmaktadır. Atatürk Dil Tarih ve Kültür Yüksek Kurulu üyesidir.
Günümüz yazar ve edebiyat tarihçilerindendir. Tanzimat’atan sonraki edebiyatımız İle Türk halk edebiyatımızın çok çeşitli konu ve şahısları üzerinde araştırma ve İnceleme yapmış, tahlil ve tenkitleri ile tanınmıştır. Türk kültürünü oluşturan ana eserler üzerinde durarak manevi değerlerimizi tesbite çalışmıştır. Makale, tenkit ve denemeleri Hareket, İstanbul, Hisar, Türk Edebiyatı, Türk Yurdu, Türk Kültürü, Türk Düşüncesi, Millî Kültür dergilerinde ve İslâm Ansiklopedisinde çıkmıştır.

Eserleri:
1. Tevfik Fikret (1946, 1971),
2. Namık Kemal-Hayatı ve Eserleri (1948, doktora aaai),
3. Tanpınar’ın Şiir Dünyası (1964),
4. Şiir Tahlilleri (I. cilt: Akif Paşa’dan Yahya Kemâl’e kadar, 1954; II. cilt: Cumhuriyet Devri Türk Şiiri, 1965),
5. Nesillerin Ruhu (1967, 1970),
6. Büyük Türkiye Rüyası (makaleler, denemeler, 1969),
7. Türk Edebiyatı Üzerinde Araştırmaları (edebiyat tarihi araştırmaları)
8. Hikâye Tahlilleri (1979, Samipaşazâde Sezâî’den Selim İleri’ye kadar 38 hikâye yazarının birer hikâyesinin tahlifi),
9. Oğuz Kağan Destanı (1979),
10. Kültür ve Dil (makaleler, 1982),
11. Köroğlu Destanı (1973, M.Akalın-M.Bali İle birlikte),
12. Yeni Türk Edebiyatı Antolojisi (3 cilt, 1974, 1978, 1979, I. Enginün – B. Emil -Z. Kerman ile birlikte),
13. Devrin Yazarlarının Kalemiyle Gazi Mustafa Kemal (I. Engianün- B. Emil – N. Enginün – Z.Kerman – N.BIrinci – A.Uç-man, 2 cilt, 1981),
14. Atatürk Devri Türk Edebiyatı (I.Enginün-Z.Kerman-N.Bİrinci-A.Uçman ile birlikte, 2 cilt, 1981),
15. Edebiyat-I, II, III (liseler için, 1976-1977). Devrin yazarlarının Kalemiyle Gazi Mustafa Kemal adlı eseri İle Türkiye Millî Kültür Vakfı 1981 Kültür Armağanı’nın Atatürk dalını kazandı.