
A. İSLAMİYET ÖNCESİ VE İSLAMİ DÖNEM (DİVAN VE HALK EDEBİYATI)
İlk alfabe: Göktürk (Orhun) alfabesi Bilinen ilk Türk şairi: Arpınçur Tigin İlk Türk yazarı: Yolluğ Tigin Bilinen en eski ve ilk destanımız: "Alp Er Tunga Destanı"
Türkçenin ilk yazılı belgeleri: "Orhun Yazıtları" (Türk adının geçtiği ilk metindir bu yazıtlar. "Orhun Yazıtları", söylev türünün ilk örneğidir.)
İslami dönem Türk edebiyatının ilk edebi eser örneği: "Kutadgu Bilig"dir. İlk Türkçe didaktik şiirler bu yapıttadır. Aruz ölçüsünün kullanıldığı ilk yapıttır. İlk mesnevi örneğidir. İlk siyasetname örneğidir.
İlk İslami Türk destanı: "Satuk Buğra Han Destanı" Sagu türünün ilk örneği: "Alp Er Tunga Sagusu" Türkçenin bilinen ilk sözlüğü: "Divanü Lü- gati't-Türk" Dede Korkut'tan ilk bahseden: "Camiü't- Tevarih" adlı yapıtında ünlü tarihçi Reşidüddin'dir. Arap harfleriyle ilk neşreden Kilisli Muallim Rıfat Bilge'dir. Yeni harflerle ilk neşrini yapan Orhan Şaik Gökyay'dır.
Türkçe ilk manzum mevlit metnini yazan: Ahmedi Divan sahibi ilk sanatçı: Yunus Emre Divan edebiyatının ilk temsilcisi: Hoca Dehhani Tasavvuf konusunda yazılan ilk eser: "Divan-ı Hikmet"
Edebiyatımızın ilk aşk mesnevisi: Şeyyat Hamza'nın "Yusuf u Züleyha"sı
Anadolu Türkçesiyle yazılan ilk eser: Ahmet Fakih'in yazdığı "Çarhname"si
İlk gezi eserlerimiz: Seydi Ali Reis'in "Miratü'l- Memalik"i / Babürşah'ın "Babürname"si
Antoloji türünün ilk örneği: Ömer b. Mezid'in 1437'de hazırladığı "Mecmuatü't - Nezair"
Süslü nesrin ilk temsilcisi: Sinan Paşa İlk şehrengiz: Mesihi Hamse sahibi ilk sanatçı: Ali Şir Nevai İlk edebi mektup: Fuzuli'nin "Şikâyetname”si Anadolu sahasında hamse sahibi ilk sanatçı: Hamdullah Hamdi
İlk bibliyografya yazarımız: Kâtip Çelebi - "Keşfü'zZünun"
Şairlerle ilgili yazılan ilk tarafsız ve alfabetik tezkire: Latifi
İlk şairler tezkiresi: Ali Şir Nevai'nin "Mecalisü'nNefais"i
Anadolu sahasında ilk şuara tezkiresi: Sehi Bey'in "Heşt Behişt"i
İlk edebi anı: Babürşah'ın "Babürname"si Divan edebiyatında çocuklar için yazılan ilk eser: Nabi'nin "Hayriye"si
İlk şarkı örnekleri: Naili Matbaada basılan ilk yapıt: "Vankulu Lügati" Türkçe ilk mevlit: Süleyman Çelebi'nin "Vesiletü'nNecat" adlı yapıtı












Ağaç şeklinde