Açelyalar İçin Toprak, Sulama ve Bakım

Sevdiği ortam, gerekli şartlar: Açelyalar ev ortamını sevmez. Açık havaya, her yönden hava akımlarına ihtiyaçları var. Aşırı sıcak ve havası kuru memleketlerde yaşayamaz. Kışın çok sıcak evlerde yaşatamazsınız. Balkon varsa balkonda, yoksa pencere dışındaki çiçekiklerinizde tutacaksınız.

Açelya kış soğuklarına ne kadar dayanır? Tüm açelya türlerinin kış soğuklarına dayanıklılıkları genel olarak -20 ile -35 arasında değişir. Ankara’da hiç tereddütsüz bütün yıl açıkta yetiştirebilirsiniz. Sadece saksı kesinlikle toprak (çömlek) saksı olmak zorunda. İstanbulu söylemeye gerek yok, İstanbul havasını çok sever. Yazın hızla büyür.

Işık ihtiyacı: Mart – ekim ayları arasında öğle civarı güneşinden korumalısınız. Ya da öğle vakti civarında %30 – 40 kadar filtrelenmiş güneş ışınları almalı. Kasımdan şubat sonuna kadar daha iyi güneş alırsa daha sağlıklı olur.

Hava nemliliği: Açelyalar deniz etkisindeki havası nemli memleketleri sever. Orta derece civarlarında (ve daha yüksek) hava nemliliğine ihtiyacı var. Ankara’da çok yeşillikli bahçelerin hava nemliliği de yeterlidir.

Çiçek tomurcukları dokülüyorsa: Çiçeklenme döneminde tomurcuklar sağlıklı büyümüyor ya da dökülüyorsa sebep havasız, esintisiz, nemsiz ortam ve fazla sıcak olabilir. Yukarda dediğim gibi açelyalar ancak ve ancak açık havada dışarda yaşayabilir.

Açelyanın yaprakları sararıp dökülüyor: Sonbaharda yaprakların üçte iki kadarı dökülür, gayet normaldir. Eğer ilkbahar ve yaz aylarında yaprakları dökülüyorsa sebebi torakta demir eksikliği, veya toprağın pH derecesinin fazla yükselmiş olmasıdır. Kireçli su ile sulamak yüzünden olur. Sulama suyu kireçsiz olmalı. Musluk suyunu birkaç gün dinlendirin, tortusu iyice dibe çöksün sonra kullanın. veya pH 7 (nötr) içme suyu kullanın. Bunun için geç kaldım, toprak değiştirme imkanım da yok diyorsanız çözüm: Bir su bardağı demli çay içine iki tatlı kaşığı kuru kahve ve beş altı damla limon ekleyin, iyice karıştırın, bununla açelyanızı sulayın. Toprağın pH derecesi düşecek ve kökler topraktan demir alabilecektir. bundan sonra sulama suyuna dikkat ederseniz bunu bir daha tekrarlamak gerekmez.

Uygun toprak nasıl olmalı? Sadece açelyalar için hazırlanmış özel topraklar çiçekçilerde satılıyor. Bundan bulamazsanız diğer özel süs bitkisi toprakları da olur. Ben denedim sonuçtan gayet memnunum. Gübre istemez ama saksı ve toprak değişimlerinde dörtte bir oranında sığır gübresi iyi gelir. Kırmızı killi toprak da karışımda kullanılmalı, çok daha iyi besleyici olur. Bundan katarsanız biraz da ponza taşı karıştırmalısınız.

Saksı: Açelya kökleri sağa sola yayılır, derinlere gitmez. Bu yüzden fazla derin değil ama geniş saksı kullanmanız daha iyi olur. Kalın toprak (çömlek) saksılar en uygunudur zira köklerinin daima serinde olması şarttır. Plastik saksılar açelyanın düşmanıdır.

Sulama suyu ve sulama sıklığı: Kireçsiz su ile sulamaya özen gösterin (veya en azından günlerce bekletilmiş, tortusu dibe çökmüş musluk suyuyla sulayın). Toprak ıslaksa sulamayın. Toprağının çok da kurumasına, kupkuru kalmasına izin vermeyin yoksa açelyanız ölebilir.