Açelya (Rhododendron)
Açelya, fundagiller (Ericaceae) familyasınınormangülü (Rhododendron) cinsinden bazı bitkitürlerine verilen ad.
Anavatanı Kuzey Amerika ile Asya'nın tepelik bölgeleri olan bu bitkilerin çoğu ormanlarda, kayalık akarsu kıyılarında, bataklık ve gölge yerlerde yetişir. Bahar ya da yaz aylarında pembe, altın sarısı, ateş kırmızısı ve portakal renginin bütün tonlarında ya da beyaz renkte çiçekler açan küçük çalılık bitkilerdir. Açelyalar ormangülleri gibi, çürümüş bitki artıklarınca zengin, humuslu toprakları severler.
Japonlar, yaklaşık 1000 yıldır cüce açelyalar yetiştirmekte ve yöntemlerini gizli tutmaktadırlar. Hint açelyası 1680'de Hollandalılar tarafından Çin'den Avrupa'ya götürürlmüş ve bu türden Avrupa'ya özgü birçok yeni tür geliştirilmiştir. Bunlardan biri günümüzde Belçika'nın ulusal çiçeği olarak kullanılmaktadır.

Açelya Hangi İklimde Yetiştirilmeli?
Açelya güzel ve bol çiçeklendiği için sevilen bir süs bitkisidir. İstanbul’da ve Karadeniz kıyı kesimlerinde aşırı güneşli olmayan bahçelerde bütün yıl açıkta veya bir bahçe bitkisi olarak yetişttirebilirsiniz. Buraların iklimi açelyalar için uygundur.
Çiçek Açma zamanı: Açelyaların tomurcuk oluşturması yaz ortasından sonbahar ortasına kadar gerçekleşir. Çiçek açma zamanı da buna göre değişir. Yaz ortasında tomurcuklanmışsa sonbahar sonua kadar çiçek açar. Ama genelde sonbaharda tomurcuklanırlar. O tomurcuklar havanın soğumasıyla birlikte uyku haline geçer, ilkbaharda çiçek açar (hava şartlarına göre kış ortasında çiçeklenebilirler). Yılda bir defa, bulunduğu yerin iklimine göre değişik zamanlarda; sonbahar – ilkbahar ortası arası dönemde çiçek açar. Çiçeklenme dönemi çok kısadır. En fazla üç hafta sürer. Yaz boyunca dallanıp budaklanması gerekiyor ki sonraki çiçeklenme dönemlerinde de bol bol çiçek açabilsin. Bunun için güneşli ve esintili bir yerde tutmak gerekiyor. Yazın öğle civarı güneşinden korumalısınız. Sabahın ilk saatlerinde veya ilkindi sonrasında güneş alabilmeli.
Kışın çiçekli açelyaları almayalım mı? Eğer İstanbul kadar ılımlı kış geçiren bir yerde yaşıyorsanız ve balkonda veya pencere dışında tutacaksanız alabilirsiniz. Fakat bunlar sera ortamlarında çiçek açtırıldıkları için kışın dışarda çiçekleri bozulacaktır. Her halükarda kış ortasında çiçekli diye açelya almak yanlıştır.
Ankara’da bütün yıl açıkta yetiştirilmeye uygundur. Yazın dışarıya alıştırmak şartıyla kışın hiçbir koruma gerektirmez.
Açelya, fundagiller (Ericaceae) familyasınınormangülü (Rhododendron) cinsinden bazı bitkitürlerine verilen ad.
Anavatanı Kuzey Amerika ile Asya'nın tepelik bölgeleri olan bu bitkilerin çoğu ormanlarda, kayalık akarsu kıyılarında, bataklık ve gölge yerlerde yetişir. Bahar ya da yaz aylarında pembe, altın sarısı, ateş kırmızısı ve portakal renginin bütün tonlarında ya da beyaz renkte çiçekler açan küçük çalılık bitkilerdir. Açelyalar ormangülleri gibi, çürümüş bitki artıklarınca zengin, humuslu toprakları severler.
Japonlar, yaklaşık 1000 yıldır cüce açelyalar yetiştirmekte ve yöntemlerini gizli tutmaktadırlar. Hint açelyası 1680'de Hollandalılar tarafından Çin'den Avrupa'ya götürürlmüş ve bu türden Avrupa'ya özgü birçok yeni tür geliştirilmiştir. Bunlardan biri günümüzde Belçika'nın ulusal çiçeği olarak kullanılmaktadır.

Açelya Hangi İklimde Yetiştirilmeli?
Açelya güzel ve bol çiçeklendiği için sevilen bir süs bitkisidir. İstanbul’da ve Karadeniz kıyı kesimlerinde aşırı güneşli olmayan bahçelerde bütün yıl açıkta veya bir bahçe bitkisi olarak yetişttirebilirsiniz. Buraların iklimi açelyalar için uygundur.
Çiçek Açma zamanı: Açelyaların tomurcuk oluşturması yaz ortasından sonbahar ortasına kadar gerçekleşir. Çiçek açma zamanı da buna göre değişir. Yaz ortasında tomurcuklanmışsa sonbahar sonua kadar çiçek açar. Ama genelde sonbaharda tomurcuklanırlar. O tomurcuklar havanın soğumasıyla birlikte uyku haline geçer, ilkbaharda çiçek açar (hava şartlarına göre kış ortasında çiçeklenebilirler). Yılda bir defa, bulunduğu yerin iklimine göre değişik zamanlarda; sonbahar – ilkbahar ortası arası dönemde çiçek açar. Çiçeklenme dönemi çok kısadır. En fazla üç hafta sürer. Yaz boyunca dallanıp budaklanması gerekiyor ki sonraki çiçeklenme dönemlerinde de bol bol çiçek açabilsin. Bunun için güneşli ve esintili bir yerde tutmak gerekiyor. Yazın öğle civarı güneşinden korumalısınız. Sabahın ilk saatlerinde veya ilkindi sonrasında güneş alabilmeli.
Kışın çiçekli açelyaları almayalım mı? Eğer İstanbul kadar ılımlı kış geçiren bir yerde yaşıyorsanız ve balkonda veya pencere dışında tutacaksanız alabilirsiniz. Fakat bunlar sera ortamlarında çiçek açtırıldıkları için kışın dışarda çiçekleri bozulacaktır. Her halükarda kış ortasında çiçekli diye açelya almak yanlıştır.
Ankara’da bütün yıl açıkta yetiştirilmeye uygundur. Yazın dışarıya alıştırmak şartıyla kışın hiçbir koruma gerektirmez.

4Beğeni(ler)






Hybrid-Şeklinde